Midden in de samenleving

Onze studenten werken al tijdens hun studie aan relevante en levensechte opdrachten. Zo staan ze midden in de samenleving, hebben ze direct impact op hun eigen omgeving en voegen ze vandaag al waarde toe. Wij bieden studenten de ruimte om een vak te leren, maar geven ze daarnaast -in een veilige en stimulerende leeromgeving- de gelegenheid om zichzelf en de maatschappij beter te leren kennen. Zodat ze daar hun eigen plek in kunnen vinden: als werknemer of ondernemer, als kritisch burger, maar vooral als mens met oog voor zijn of haar omgeving. 

Een mooi voorbeeld is het programma Gezond Stedelijk Leven. Studenten dragen als makers van de samenleving bij aan een gezonde regio. Zo voerden studenten van het Sport College in Amersfoort projecten uit in de wijk, zoals het organiseren van koningsspelen, schoolpleinactiviteiten, fittesten, het begeleiden van wandelgroepen en bewegen met ouderen. Ook brachten ze een bezoek aan de voedselbank. In Utrecht deden studenten tijdens de Dutch Health Week vitaliteitsactiviteiten met bewoners in de wijk. Andere voorbeelden van levensecht leren: 

• Studenten Legal, Insurance & HR Services Specialist helpen bewoners met juridische en administratieve vraagstukken bij Loket 1 in winkelcentrum Nova in Kanaleneiland in Utrecht;
• Studenten IT-Systems and Security in Amersfoort adviseren ondernemers over cybercrime; 
• Studenten van het Beauty en het Welzijn College verzorgen gezamenlijk middagen voor ouderen; 
• Studenten van verschillende opleidingen op de Tech Campus in Nieuwegein werken aan opdrachten voor bedrijven op het gebied van de energietransitie; 
• Studenten van het Horeca & Toerisme College, Creative College en Sport College zijn elk jaar actief bij de Tour du ALS in Frankrijk; 
• Studenten van ROC Midden Nederland, Hogeschool Utrecht en Universiteit Utrecht werken in de stadslabs samen aan maatschappelijke opgaven. Een voorbeeld is het Stadslab in Overvecht. Daar werken studenten samen met professionals van de Voedselbank, het AZC, SVO de Dreef, Stichting Vreedzaam en Careyn. 

Door tijdens hun opleiding en stage te werken aan relevante en levensechte opdrachten, maken studenten vandaag al het verschil. 

In het stagepact zijn vier pijlers benoemd. Wij werken met name aan het verbeteren van stagebegeleiding en uitbannen van stagediscriminatie, samen met SBB (Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven), andere mbo-instellingen en gemeentes. Voor het verbeteren van de stagebegeleiding vormen de scores uit de JOB-monitor het startpunt. Als deze lager zijn dan gemiddeld, dan stellen kwaliteitsadviseurs samen met onderwijsteams en de studenten een verbeterplan op.   

Bij de BPV-begeleiding onderscheiden we vier fases: het voorbereiden op stage, het vinden en matchen, begeleiding tijdens stage en afronden en evalueren van de stage. In 2024 zijn we gestart met verkennende en verdiepende gesprekken met de diverse betrokkenen bij BPV over deze fases als basis voor het nieuwe beleid over begeleiding BPV. Als het gaat over vinden en matchen, ondersteunen we de studenten op diverse manieren en waar nodig zetten we stagematching in. Zowel bij de begeleiding naar de BPV als bij het vinden en matchen wordt het supportteam ingeschakeld om studenten te begeleiden bij het vinden van een passende BPV. Deze ondersteuning wordt zowel aan de student als aan het leerbedrijf geboden.  

In de begeleiding tijdens de stage vinden we het belangrijk dat er goede contactmomenten zijn die passen bij de behoefte van de student.   

Het leernetwerk praktijkleren is een belangrijke basis voor de professionalisering van docenten die een rol hebben bij de BPV. Hier worden sprekers uitgenodigd en is er ruimte voor kennisdeling. Daarnaast wordt vooral gekeken naar de behoefte van docenten voor verdere verdieping, dit kan bijvoorbeeld gaan over gespreksvoering bij ‘schurende gesprekken’.  

Voor de aanpak stagediscriminatie is in 2024 de meldstructuur vernieuwd. Intern is duidelijk bij wie meldingen gedaan kunnen worden en hoe het proces vervolgens verloopt. Meldingen worden ook (anoniem) doorgegeven aan SBB. Samen met andere mbo-instellingen en de gemeente Utrecht is de training met CNV Jongeren en het lessenpakket doorontwikkeld. Daarnaast zijn er bij onze ROC Academie verschillende trainingen beschikbaar voor onderwijsprofessionals om stagediscriminatie te herkennen en hier de goede stappen in te zetten om studenten te ondersteunen. 

Als grootste mbo-instelling in de regio en belangrijke opleider voor de arbeidsmarkt, hebben we een belangrijke strategische positie. We zitten aan tafel bij de belangrijkste netwerken, zoals de Economic Board Utrecht, Regionale Ontwikkelingsmaatschappij (ROM Utrecht Region), Utrecht Talent Alliantie en zijn intensief betrokken bij de ontwikkeling van de regionale werkcentra in Midden-Utrecht en Amersfoort. Het afgelopen jaar heeft een consortium van ROC Midden Nederland, Hogeschool Utrecht, Universiteit Utrecht en werkgevers twee subsidies van de LLO-Katalysator gekregen voor een leven lang ontwikkelen in de regio Utrecht. 

Samen met acht andere publieke onderwijsinstellingen (mbo, hbo en wo) in de provincie Utrecht hebben we 'MaakJeStap' ontwikkeld. MaakJeStap is hét scholingsplatform voor leven lang ontwikkelen in de regio, gericht op de maatschappelijk relevante tekortsectoren (zorg, onderwijs, ICT, techniek en de creatieve sector). MaakJeStap bundelt al het publieke opleidings- en ontwikkelaanbod op één centrale plek. Het afgelopen jaar is het scholingsplatform verder doorontwikkeld. In 2025 zullen ook private scholingsaanbieders toetreden. 

Sinds een aantal jaren werken de vier Utrechtse mbo-instellingen en de gemeente Utrecht aan een gezamenlijke MBO Uitvoeringsagenda. De gelijkwaardige positie van alle studenten is een van de belangrijke speerpunten. Voorbeelden van eerdere successen waren de deelname van mbo-studenten aan de Utrechtse Introductie Tijd, aan studentensport en het aanbieden van een mbo-manifest aan oud-minister Dijkgraaf op het gebied van inclusief taalgebruik. In 2024 is een volgende stap gezet met de lancering van de campagne ‘Van selectie- naar talentenmaatschappij’ op Utrecht Centraal. Hierin wordt een oproep gedaan voor meer gelijkwaardigheid en kansen in het onderwijs en de maatschappij en gepleit voor een wereld waar álle talenten naast elkaar staan: de talentenmaatschappij. Naast de campagne zijn een podcastserie, position paper en petitiedocument gemaakt. De Volkskrant schreef er een uitgebreid artikel over. 

In 2024 hebben we samen met regionale partners aandacht besteed aan vitaliteit, positieve gezondheid en een gezonde leefstijl binnen het programma Gezond Stedelijk Leven. In samenwerking met zes ROC’s en Institute for Positive Health ontwikkelden we onderwijsmaterialen en deden we onderzoek naar de opbrengsten en implementatie van Positieve Gezondheid in het mbo. We brachten Positieve Gezondheid weer een stap verder in ons eigen onderwijs, onder meer door: het integreren van het gedachtegoed in de 'opleiding praktijkopleider', het trainen van docenten en leidinggevenden en het doorontwikkelen van onze lab-omgevingen. Het internationale project ‘VITALity for the Future’ is bekroond met de ‘European Innovative Teaching Award 2024’. Deze prijs wordt jaarlijks uitgereikt aan projecten die uitblinken in innovatieve en inclusieve onderwijspraktijken, ondersteund door het Erasmus+ programma. 

In samenwerking met de Gezonde School brachten we in beeld hoe er binnen onze organisatie gewerkt wordt aan het welbevinden van studenten. Twee pilotteams maakten een start met de integrale aanpak van welbevinden. We lanceerden in de Week van de Mentale Gezondheid de gratis e-learning ‘Positieve Gezondheid voor werkbegeleiders’. 

In hybride leeromgevingen werkten studenten aan maatschappelijke vraagstukken. Samenwerkingen met partners versterkten de verbinding tussen onderwijs en praktijk. Ook verlengden we ons partnerschap met het Institute for Positive Health. We besteedden aandacht aan de Week van de Werkbalans met diverse activiteiten en een nieuwsbrief met inspiratie, tips en tricks. Vanuit het programma Gezond Stedelijk Leven brachten we de ontfocusruimtes onder de aandacht, die in 2024 in aantal zijn uitgebreid. 

Wij stimuleren studenten en medewerkers om zich te ontwikkelen tot positief kritisch denkende, digitaalvaardige makers van de samenleving. We hebben het afgelopen jaar fors ingezet op het agenderen van dit thema. Er is in 2024 een visie op digitalisering én een digitaliseringsagenda geformuleerd. Binnen deze agenda maken we werk van het verbeteren van onze digitale vaardigheden (voor student én medewerker), de doorontwikkelingen van nieuwe technologieën (AI en XR) én starten we het vooronderzoek naar een Centre for Teaching & Learning (CTL).  

Deze thema’s vormen ook belangrijke thema’s binnen het landelijke Npuls programma. Hierin werken alle onderwijsinstellingen mbo, hbo en wo samen aan de toekomst van het vervolgonderwijs, zodat we lerenden doorlopend het beste onderwijs kunnen bieden én zij kunnen leren zonder drempels. Vanuit een compacte structuur werken diensten, het VAVO Lyceum en colleges met elkaar samen. We werken vanuit de vraag van het onderwijs en pakken vraagstukken onderzoekend op. Dit doen we op het gebied van AI bijvoorbeeld in samenwerking met het lectoraat van de Hogeschool Utrecht, om zo van elkaar te kunnen leren.  

Daarnaast werken we vanuit Npuls mee aan de landelijke sectorvoorzieningen waarin aandacht is voor onderliggende processen en systemen. Met het visierijk en succesvol implementeren van ondersteunende technologieën helpen we het onderwijs wendbaar maken.  

We werken op diverse manieren aan het thema duurzaamheid. Zo zijn we partner en één van de projectleiders in het programma GeLUK, Gezonde en duurzame Leefomgeving Utrecht Kennisconsortium. Samen met onder andere de Universiteit Utrecht, Hogeschool Utrecht en mkb-partners werken we aan de transitie naar een gezonde en duurzame leefomgeving. In de Sustainable City Challenge werken studenten aan actuele vraagstukken van ondernemers en de gemeente Utrecht die in prototypes worden uitgewerkt. Daarnaast is er een internationaal samenwerkingsproject op het gebied van energie waarbij onze studenten een oplaadstation voor tweewielers bouwen en onderzoek doen naar het gebruik ervan.

Op de toonaangevende conferentie SEED (Sustainable Energy EDucation) hebben we bijgedragen met een workshopleider en een publicatie over samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven. Daarin gaan we in op de kansen die dit biedt voor levensecht leren. Zo zorgen we voor kennisdeling op het gebied van duurzame energie en blijven we ons onderwijs steeds doorontwikkelen zodat het aansluit bij de transitie waarin we zitten. 

En niet alleen binnen het onderwijs. Ook kijken we waar we nog meer kunnen verbeteren in duurzaamheid. Binnen de MBO Raad is een CO2 reductie afgesproken van 14% ten opzichte van basisjaar 2017. Door onze focus op energie en energielasten en doordat we ons verbruik exact kunnen bijhouden, hebben we inmiddels al een reductie gerealiseerd van 27,5%. 

Zie ook de paragraaf 'Duurzaamheid' binnen het hoofdstuk 'Besturing en bedrijfsvoering' voor een verdere verantwoording op het onderwerp Duurzaamheid.